تبلیغات
عُصارۀ خلقت - اسرار، فلسفه و فواید تسبیحات حضرت زهراء(س)...

عُصارۀ خلقت

     پیامبراکرم(ص) فرموند: بعد از نماز 34 مرتبه « اَلله اَکبَر »، 33 مرتبه « اَلحَمدُ لِله » و 33 مرتبه  « سُبحانَ الله » بگو و آن را با « لا اِلهَ اِلَّا الله » ختم کن. این کار برایت از چیزی که می‌خواهی و از دنیا و هرچه در آن است،‌ بهتر است.

     تسبیح حضرت زهرا که به مناسبت مداومت آن حضرت در انجام آن، به ایشان منسوب گردیده است، و در واقع تسبیح حضرت حق‌ تعالی است

     بهترین تعقیبات نماز،‌ تسبیحات حضرت زهراء(س) است که سفارش شده است بدون وقف پس از نماز گفته شود و نیز سفارش شده است در زمان‌های دیگر مانند وقت خواب و ابتدای زیارت بزرگان و پیشوایان دین بر آن مداومت شود.

     امام باقر(ع) درباره تسبیح حضرت زهراء(س) می‌فرماید: خداوند متعال با هیچ ستایشی بالاتر از تسبیحات فاطمه زهراء(س) عبادت نشده است و اگر چیزی اَفضل از آن وجود داشت، رسول خدا(ص) آن را به فاطمه(س) اعطاء می‌کرد.


شرح و تفسیر تسبیحات حضرت زهراء(س)
===========================


اَللهُ اَکبَر
====


     انسان با گفتن الله اَکبَر به نهایت عجز و ناتوانی خود به درگاه الهی بارها اعتراف و اقرار می‌کند.

    جَمیعِ بنِ عُمَیر می‌گوید: در محضر امام‌ صادق(ع) بودم، حضرت از من پرسید: جمله اَلله اکبَر یعنی چه؟‌ گفتم:‌ یعنی خدا از همه چیز بزرگتر است. حضرت فرمود:‌ مطابق این معنا خدا را چیزی تصوّر کرده ای که او را بزرگتر از دیگر چیزها می دانی. عرض کردم: پس معنی اَلله اَکبَر چیست؟‌ آن حضرت در پاسخ فرمودند:‌ معنایش این است که اَلله اَکبَرُ مِن اَن یُوصَف یعنی خداوند بزرگتر از آن است که توصیف گردد.

اَلحَمدُلِله
=====


     پس از آنکه انسان به عجز و ناتوانی خویش در شناخت خالق اعتراف و اقرار کرد، با گفتن اَلحَمدُلِله که از افضل اذکار تسبیح است،‌ وارد مرحله بعدی می‌شود.

     حضرت امام‌خمینی(ره) در باب حَمد می‌فرمایند: حَمد خدا مساوی شکر است، چنانچه در روایات کثیره وارد است، کسی که اَلحَمدُلِله بگوید شکر خدا را ادا کرده است، چنانچه امام‌ صادق(ع) فرمود:‌ شکر هر نعمتی اگر چه بزرگ باشد،‌ این است که حَمد خدای عزَّوجلّ کنی.

سُبحانَ الله
======


     شخصی از حضرت علی(ع) پرسید:‌ معنی سُبحانَ الله چیست؟ حضرت فرمود: سُبحانَ الله تعظیم مقام بلند و با عظمت خدا و منزَّه دانستن او از آنچه مشرکان می‌پندارند، است و زمانی‌که بنده این کلمه را می‌گوید، همه فرشتگان بر او درود می‌فرستند. بعد از آن که رسول اکرم(ص) تسبیحات را به دخترش عطا کرد، حضرت فاطمه(س) ابتدا رشته ‏اى از پشم تابیده و با آن به تسبیح پرداخت. تا این که حضرت حَمزةِ بنِ عَبدُالمُطَّلب شهید شد، پس حضرت فاطمه از تربت قبر آن بزرگوار خاک برداشت و تسبیح ساخت و با آن تسبیح می‏ کرد و مردم نیز چنان کردند و چون حضرت سَیدُالشُّهَداء(ع) شهید شد، سنّت ‏شد که از تربت آن امام مظلوم تسبیح سازند و با آن ذکر گویند.

ثواب تسبیح با تربت امام‌حسین(ع)
=============================


     در باره ثواب تسبیح حضرت زهراء(س) با تربت امام حسین(ع) از امام زمان(عج) روایت ‏شده است که حضرت فرمود: هر که تسبیح تربت امام حسین(ع) را در دست داشته باشد و ذکر را فراموش کند، ثواب ذکر براى او نوشته می شود.

اوقات و مکانهاى تسبیح حضرت زهراء(س)
============================


     از اوقات و مکان هایى که تسبیح حضرت فاطمه زهراء(س) در آن سفارش شده می توان به موارد زیر اشاره کرد.
     1 - بعد از نمازهاى واجب و مستحبى.

     2 - به هنگام خواب
     3 - پس از نمازهاى استغاثه به حضرت زهراء(س)
     4 - پس از نماز زیارت حضرت رسول(ص).
     5 - پس از نماز زیارت حضرت علی(ع).
     6 - پس از نماز حضرت امام زمان(عج) در مسجد جمکران.
     7 - قبل از زیارت حضرت فاطمه معصومه(س) در قم، به گونه ‏اى که سُبحان‏َ الله قبل از اَلحَمدُلِله گفته شود.

فضیلت و برکات تسبیح حضرت زهراء(س)
=======================


     تسبیحات حضرت فاطمه زهراء(س) از آثار و برکات بسیارى برخوردار است که به چند مورد اشاره می کنم.

1 - نجات از شقاوت
==========

     تسبیحات حضرت زهراء(س) از آثار و برکات بسیارى برخوردار است که از جمله‏ آنها نجات یافتن از شقاوت و بدبختى است. هر انسانى به تناسب بینش و نگرشى که به جهان هستى و وجود پرآشوب خود دارد به دنبال خوشبختى است، و به عبارتى دیگر یکى از مهمترین مسائلى که همه‏ انسانها را آگاه یا ناآگاه به خود مشغول داشته است به طورى که کارهاى زندگى و برنامه‏ هایشان را در جهت وصول به آن پى‏ ریزى مى‏ کنند، مسئله‏ رسیدن به سعادت و گریز از شقاوت است ولی از آنجایى که انسان اختیار دارد، راه خودش را باید آزادانه انتخاب کند. لذا انسان بعد از این که راه برایش نمایان شد، گاهى حسن انتخاب به خرج مى ‏دهد و راه هدایت مى‏ پیماید، و گاهى سوء انتخاب به خرج داده و راه ضلالت و گمراهى پیش مى‏ گیرد. و این مسئله شقاوت و سوء عاقبت مسئله ‏ای است که همه‏ آنان که به خود آمده‏ اند، از آن مى‏ ترسند و آنها که بصیرت ندارند و در خواب غفلت عمر مى‏ گذرانند از آن نیز به غفلت به سر مى‏ برند.

     لذا آن دسته که داراى بصیرت هستند، به لحاظ خوف از شقاوت همیشه دست به دعا و ذکر بلند مى‏ کنند و با تضرع و اصرار از خداى خویش طلب دورى از شقاوت و رسیدن به سعادت مى ‏نمایند. مداومت بر تسبیحات حضرت فاطمه زهراء(س)، موجب محفوظ ماندن از شقاوت و بدبختى است.

     امام صادق(ع) در این رابطه مى‏ فرماید: یَا اَبا هارون، اِنّا نَأمُرُ صِبیانَنا بِتَسبِیحِ فاطِمَةَ(س)  کَما نَأمُرُهُم بِالصَّلاةِ...(1) یعنی اى ابا هارون ما بچه‏ هاى خود را همانطور که به نماز امر مى‏ کنیم به تسبیحات حضرت فاطمه زهراء(س) نیز امر مى‏ کنیم...


2 - دورى شیطان و خشنودى خداوند
====================

     شیطان همواره دشمن دیرینه‏ انسان بوده و هست و هیچگاه انسان از حیله‏ ها و خواطر شیطانى او در امان نیست. شیطان بنا بر آیات الهى، دشمن قسم خورده‏ انسان است تا او را به هر طریق ممکن به گمراهى بکشاند. از این رو آدمى همیشه در معرض تهاجم شیطان و وساوس شیطانى است. بعضى انسان ها در مقابل این تهاجم شیطانى و خواطر نفسانى همیشه در حال فرارند و هیچگاه خلاصى ندارند و اى بسا در آخر خسته شده و تسلیم شوند، و عده‏ اى اندک در تلاش ‏اند که با مداومت بر ذکر و فکر و عمل، چنان رفتار کنند که شیطان و خواطر را از خود فرارى دهند و شیطان را از خود دور کنند که البته راهى است مشکل. کسانى که به این مقام برسند داراى نفس مطمئنه خواهند شد که دیگر دگرگونى در آن راه ندارد.

     وقتى انسان توانست شیطان را از خود دور و طرد کند، و به طاعات عمل نماید و در کارها و اذکار و عبادت‎هاى خود اخلاص ورزد، رضایت خدا نیز حاصل گردد، چون شیطان و وساوس او یکى از بزرگترین موانع کسب رضایت و خشنودى حق تعالى است. آرى رضا و رضوان خداوند سبحان مطلوب سالکان و منتهاى آرزوى عارفان است. یکى از راه‎هایى که مى‏ تواند شیطان را از انسان دور کرده و موجبات رضاى الهى را فراهم آورد مداومت بر تسبیحات حضرت فاطمه زهراء‏(س) است.


     امام باقر(ع) مى‏ فرمایند: مَن سَبَّحَ تَسبِیحَ فَاطِمَةَ عَلَیهَاالسَّلام ثُمَّ استَغفَرَ، غُفِرَ لَهُ، وَ هِىَ مِائَةٌ بِاللِّسانِ، وَ اَلفٌ فِى المِیزَانِ وَ یَطرُدُ الشَّیطانَ، وَ یَرضَى الرَّحمَانُ...(2)، یعنی هر کس تسبیحات حضرت فاطمه(س) را بجا آورد و پس از آن استغفار کند، مورد مغفرت قرار مى ‏گیرد، و آن تسبیح به زبان 100 تا  و در میزان اعمال 1000 ثواب دارد و شیطان را دور کرده و خداى رحمان را خشنود و راضى مى ‏نماید.

     از امام صادق(ع) روایت است که حضرت فرمودند: وقتی انسان در جاى خواب خود مى‏ خوابد، فرشته‏ بزرگوارى و شیطان سرکشی به سوى او مى‏ آیند، پس فرشته به او مى‏ گوید: روز خود را به خیر ختم کن و شب را با خیر افتتاح کن، و شیطان مى‏گوید: روز خود را با گناه ختم کن و شب را با گناه افتتاح کن. اگر اطاعت فرشته کرد و تسبیحات حضرت زهراء(س) را در وقت خواب خواند، فرشته آن شیطان را مى‏ راند و از او دور مى‏ کند، و او را تا هنگام بیدارى محافظت مى‏کند، پس باز شیطان مى‏ آید و او را امر به گناه مى‏ کند و فرشته او را به خیر امر مى‏ کند. اگر از فرشته اطاعت کرد و تسبیح آن حضرت را گفت آن فرشته، شیطان را از او دور مى‏ کند و حق تعالى عبادت تمام آن شب را در نامه عملش مى‏ نویسد..(3)

3 - شفای كم‏ شنوایی و درد جسمانی
=====================

     تسبیح حضرت فاطمه(س)  بنابر شواهد روایی و تاریخی در بعضی موارد، بر بیماری‌های جسمی نیز مؤثّر بوده و باعث درمان بیماری نا شنوائی گوش شده است.

     یكی از یاران امام صادق(ع) نزد آن حضرت آمده و از كم‌‏ شنوایی گوش خود شكایت كرد. امام به او فرمودند: عَلَیْکَ بِتَسبِیحِ فاطِمَةُ عَلَیْهَا السَّلام...(4) یعنی بر تو باد به تسبیح حضرت فاطمه زهراء(س).

     آن مرد پرسید: قربانت گردم، تسبیح فاطمه  چیست و چگونه است؟ حضرت فرمود: 34 مرتبه اَلله ‏اَكبَر، 33 مرتبه اَلحَمدلِله و 33 مرتبه سُبحانَ‏ الله كه صد عدد می‌‏شود.

     آن مرد گوید: فَما فَعَلتُ ذلکَ اِلّا یُُسراً حَتّی اَذهَبَ عَنِّی مَا كُنتُ اَجِدُهُ...(5) یعنی و من این كار را در اندک زمانی انجام دادم و كم ‏شنوایی‏ ام برطرف شد.

4 - برائت از دوزخ و نفاق
=============

      بنابر روایت امام صادق(ع) تسبیح حضرت زهراء(س) ذكر كثیری است كه خداوند در قرآن كریم از آن یاد
کرده: تَسبِیحُ فاطِمَةُ الزَّهراء(س) مِنَ الذِّكرِ الكَثِیرِ الّذِی قَالَ اللهُ عزّوجلّ: وَ اذكُرُوا اللهِ ذِكْراً كَثیراً...(6و7)


     رسول اكرم(ص)  هم در این مورد می فرمایند: مَنْ اَكْثَرَ ذِكْرَ اللهِ عَزَّوَجَلَّ اَحَبَّهُ اللهُ وَ مَنْ ذَكَرَ اللهِ كَثیراً كَتَبَتْ لَهُ بَراءَتان، بَراءَةُ مِنَ النَّارِ وَ بَراءَةُ مِنَ النِّفاق...(8) یعنی هر كس ذكر خدای عزّوجلّ را بسیار كند، خداوند او را دوست دارد و برای او دو برائت نوشته شود، یكی برائت از آتش جهنّم و دیگری برائت از نفاق و دورویی...

5 - غفران الهی
========

     یكی دیگر از آثار تسبیح حضرت فاطمه(س) غفران الهی است. غفران ربوبی، همه ذنوب و آثار سوء تیرگی‌های آنها را از میان می‏ برد، حجاب‌ها را بر طرف كرده و نقایص وجودی انسان را كنار می‌‏زند، در فرق بین عفوّ و غفران گفته شده كه: عفوّ الهی، نادیده گرفتن و به حساب نیاوردن لغزش‌ها، خطاها، نقیصه‏‌ها و عیب‌ها، محو آثار نامطلوب آنهاست و غفران الهی عبارت است از اِفاضات و رحمت‌هایی كه به دنبال نادیده گرفتن لغزش‌ها، خطاها و نقیصه‏‌ها متوجّه انسان می‏‌گردد و او را تكمیل می‏ كند و نقایص و عیوب وجودی وی را بر طرف می‌‏نماید.

     غفران بعد از عفو است. عفو نادیده گرفتن بدی‌هاست و غفران، بر طرف كردن آنها از وجود سالک و تبدیل آنها به خوبی‌ها و كمالات است. عفو ربوبی، انسان را از سقوط و هلاكت نجات می‏‌دهد و غفران الهی، به سالک پر و بال پرواز عطا می‏‌كند و او را بالا می‌برد. بنابراین اگر عفو و گذشت ربوبی نباشد، رهروان طریق با شكست رو به‌ رو شده و كنار زده می‏‌شوند و اگر غفران ربوبی نباشد، آنها از حركت و پیشرفت بازمانده و متوقّف می‏‌گردند.

     امام صادق(ع) می‏‌فرمایند: مَن سَبَّحَ تَسبِیحَ فاطِمَةَ الزَّهراء قَبلَ اَن یَثنَی رِجلَیهِ مِن صَلاةِ الفَرِیضَةِ غَفَرَ اللهُ لَهُ...(9) یعنی هر كس تسبیح حضرت فاطمه زهراء(س) را قبل از اینكه وضع خود را بعد از نمار واجب عوض كند، به جا آورد، خدای متعال او را مشمول مغفرت خود می‏گرداند...


     در حدیثى دیگر امام صادق(ع) می فرمایند: مَن سَبَّحَ تَسبِیحَ فاطِمَةَ(س) فَقَد ذَکَرَ اللهُ الذِّکرَ الکَثِیر. یعنی کسى که تسبیح فاطمه زهرا(س) را بگوید، خدا را به ذکر کثیر یاد کرده است...(10)

     در جاى دیگر حضرت از عظمت تسبیحات حضرت زهراء(س) در مقابل نمازهاى مستحبى یاد می کند و می فرماید: تَسبِیحُ فاطِمَة(س) فِى کُلِّ یَومٍ فِى دُبُرِ کُلِّ صَلاةٍ اَحَبُّ اِلَىَّ مِن صَلاةِ اَلفِ رَکعَةٍ فِى کُلِّ یَومٍ. یعنی تسبیح حضرت فاطمه(س) در هر روز، به دنبال هر نماز، نزد من از 1000 رکعت نماز مستحبى در هر روز، محبوبتر است...(12)

     البتّه نباید چنین پنداشت كه این تسبیح به لحاظ اینكه ظاهری بسیار خلاصه دارد و انجام دادن آن بسیار آسان است، چگونه می‏‌شود از چنین آثار و بركاتی برخوردار باشد؟! آری... این تسبیح به ظاهر بسیار خلاصه است امّا در نزد آگاهان و عارفان آشنا، دریایی از حقایق و اسرار توحید را در بر دارد و نیز انجام آن به ظاهر خیلی آسان است ولی اگر خوب به جا آورده شود، مشكل‌ها را آسان می‏ گرداند.




پی نوشتها:

1 - فروع كافی، كتاب الصلاة، ص 343، ح 13.

2 - وسائل الشّیعه، ج 4، ص 1023، ح 3.

3 - محمّد نصیری، شیطان دشمن دیرینة انسان، ص 136.

4 - بحارالأنوار، ج 85، ص 334، ح 20.

5 - همان، ح 21.

6 - سورة احزاب (33)، آیة 41.

7 - الكافی، ج 2، ص 500؛ منتخب میزان الحكمه، ص 214.

8 - اصول كافی، ج 2، ص 499، ح 3

9 - فروع كافی، كتاب الصلاة، ص 342، ح6

10 - معانی الاخبار ص 193

11 - تسبیحات حضرت زهراء(س)،ص15

12 - تسبیحات حضرت زهراء(س)، ص14


نوشته شده در پنجشنبه 8 مرداد 1394 ساعت 03:15 ب.ظ توسط "خلیل" نظرات |


Design By : Pichak